ชุดที่ 6 ศาสตร์การสอนพลศึกษาและสุขศึกษา

ชุดนี้ครอบคลุมแบบการสอนของมอสสตัน รูปแบบการสอนเชิงโมเดล (TGfU, Sport Education, TPSR, การเรียนรู้แบบร่วมมือ) วิธีสอนสุขศึกษาและการสอนเรื่องอ่อนไหว การจัดการชั้นเรียนพลศึกษา พลศึกษาสำหรับนักเรียนที่มีความต้องการพิเศษ และการออกแบบการเรียนรู้

ซีรีส์ตะลุยข้อสอบครูผู้ช่วย เอกพลศึกษาและสุขศึกษา 2569 • exammvp.com

สเปกตรัมการสอนของมอสสตัน (Mosston & Ashworth) 11 แบบ

• A–E = กลุ่มทำซ้ำความรู้ (reproduction) · F–K = กลุ่มสร้างความรู้ใหม่ (production) · เส้นแบ่งการค้นพบอยู่ระหว่าง E กับ F
• การตัดสินใจ 3 ชุด: ก่อนสอน (pre-impact) ระหว่างสอน (impact) หลังสอน (post-impact)

รูปแบบการสอนเชิงโมเดล

• TGfU (Bunker & Thorpe, 1982) 6 ขั้น: รูปแบบเกม → ความซาบซึ้งในเกม → การตระหนักรู้เชิงกลยุทธ์ → การตัดสินใจที่เหมาะสม (ทำอะไร/ทำอย่างไร) → การปฏิบัติทักษะ → การแสดงความสามารถ · หลักการ: sampling, modification–representation, modification–exaggeration, tactical complexity · ประเภทเกม: รุกล้ำแดน / ข้ามตาข่าย–กำแพง / ตีและวิ่งเก็บคะแนน / เป้าหมาย
• Sport Education (Siedentop, 1994) 6 ลักษณะ: ฤดูกาล การสังกัดทีม การแข่งขันที่เป็นทางการ การบันทึกสถิติ ความเป็นเทศกาล และงานสุดยอดปิดฤดูกาล · ผู้เรียนรับบทบาทโค้ช ผู้ตัดสิน ผู้บันทึกคะแนน · เป้าหมาย competent–literate–enthusiastic
• TPSR (Hellison) 5 ระดับ: 1 เคารพสิทธิและความรู้สึกผู้อื่น 2 มีส่วนร่วมและพยายาม 3 กำกับตนเอง 4 ช่วยเหลือผู้อื่นและเป็นผู้นำ 5 นำไปใช้นอกโรงยิม · คาบเรียน: relational time → awareness talk → กิจกรรมทางกาย → group meeting → reflection time
• การเรียนรู้แบบร่วมมือ (Johnson & Johnson) 5 องค์ประกอบ: พึ่งพากันเชิงบวก ความรับผิดชอบรายบุคคล ปฏิสัมพันธ์แบบเผชิญหน้า ทักษะทางสังคม กระบวนการกลุ่ม · จิกซอว์มีกลุ่มบ้านและกลุ่มผู้เชี่ยวชาญ

วิธีสอนสุขศึกษาและการจัดการชั้นเรียน

• บทบาทสมมติ = ฝึกพฤติกรรมและรับรู้ความรู้สึก · กรณีศึกษา = วิเคราะห์เหตุการณ์จริง · สาธิต = ทักษะเป็นขั้นตอน · โครงงาน = ลงมือแก้ปัญหาจริงต่อเนื่อง · ระดมสมอง = เน้นปริมาณ ไม่วิจารณ์ระหว่างเสนอ
• การเรียนรู้แบบมีส่วนร่วม (PL): ประสบการณ์ → สะท้อนคิดและอภิปราย → ความคิดรวบยอด → ประยุกต์ใช้
• เรื่องอ่อนไหว: ตั้งข้อตกลงร่วม ไม่บังคับเปิดเผยเรื่องส่วนตัว ใช้กล่องคำถามไม่ระบุชื่อ เมื่อเด็กเปิดเผยว่าถูกทำร้ายต้องไม่สัญญาว่าจะเก็บเป็นความลับ
• ALT-PE = เวลาที่ผู้เรียนปฏิบัติกิจกรรมการเคลื่อนไหวตามเนื้อหาในระดับที่ประสบความสำเร็จสูง · ลดเวลารอคิวด้วยกลุ่มย่อยและอุปกรณ์พอเพียง
• AQI สีส้ม (101–200) จำกัดกิจกรรมกลางแจ้งที่ใช้แรงมาก · สีแดง (201 ขึ้นไป) งดกิจกรรมกลางแจ้ง

ความต้องการพิเศษและการออกแบบการเรียนรู้

• ประกาศ ศธ. พ.ศ. 2552 กำหนดคนพิการทางการศึกษา 9 ประเภท · ปรับกิจกรรมตามหลัก STEP (พื้นที่ งาน อุปกรณ์ บุคคล)
• Bloom ฉบับปรับปรุง 2001: จำ เข้าใจ ประยุกต์ใช้ วิเคราะห์ ประเมินค่า สร้างสรรค์ · ทักษะพิสัยของ Simpson 7 ขั้น จบที่การดัดแปลงและการริเริ่ม
• จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม = พฤติกรรม + เงื่อนไข + เกณฑ์ · Backward design: ผลลัพธ์ที่ต้องการ → หลักฐานการประเมิน → แผนการเรียนรู้

กับดักที่ออกสอบบ่อย

• สับสนแบบผลัดกันสอน (ผู้สังเกตให้ feedback) กับแบบตรวจสอบตนเอง (ผู้เรียนประเมินตนเอง)
• คิดว่าการค้นพบแบบชี้แนะกับแบบเอกนัยเหมือนกัน ทั้งที่แบบแรกครูถามนำเป็นลำดับขั้น
• จำว่า TGfU สอนทักษะก่อนเล่นเกม ความจริงคือการปฏิบัติทักษะเป็นขั้นที่ 5
• Sport Education ยึดหลักการสังกัดทีม (affiliation) ตลอดฤดูกาล อย่าสับสนกับการจัดกลุ่มแบบคละใหม่ตามกิจกรรมทั่วไป
• ระดับสูงสุดของ Bloom ฉบับปรับปรุงคือการสร้างสรรค์ ไม่ใช่การประเมินค่าเหมือนฉบับเดิม
• ALT-PE ไม่ใช่เวลาเรียนทั้งคาบ และไม่ใช่เวลาที่หัวใจเต้นในโซนหนัก